Richard Cromwell (urodzony w Huntingdon, Huntingdonshire 4 października 1626 roku, zmarł w Cheshunt, Hertfordshire 12 lipca 1712 roku) herb

Trzeci syn Olivera Cromwella, Lorda Protektora Anglii, Szkocji i Irlandii i Elizabeth Bromley Cromwell (Bourchier), córki kupca Sir Jamesa Bouchiera.

Lord Protektor Anglii i Irlandii od 16 grudnia 1653 roku do 3 września 1658 roku

W 1649 roku poślubił Dorothy Maijor (urodzona w Hursley, Hampshire około 1627 roku, zmarła 5 stycznia 1675 roku), córkę Richarda Maijora, szlachcica z Hampshire.

Niewiele wiadomo o pierwszych latach życia przyszłego lorda protektora. Wcześni biografowie twierdzili, że uczęszczał do Felsted School w Essex. Nie ma żadnych dowodów na to, że uczył się na uniwersytecie. W maju 1647 roku został członkiem Lincoln's Inn. Możliwe, że służył w tym czasie w straży przybocznej dowódcy armii Parlamentu, sir Thomasa Fairfaxa. W 1649 roku poślubił Dorothy Maijor, córkę Richarda Maijora, szlachcica z Hampshire. Wraz z żoną Richard zamieszkał w Hursley. Małżonkowie mieli razem trzynaścioro dzieci, z których pięcioro dożyło wieku dorosłego:

Elizabeth Cromwell (zmarła w 1731 roku),

Edward Cromwell (zmarł w 1688 roku),

Anne Cromwell (zmarła w 1652 roku),

Mary Cromwell (zmarła w 1654 roku),

Oliver Cromwell (zmarł w 1705 roku),

Dorothy Cromwell (zmarła w 1658 roku),

Anna Gibson (Cromwell) (zmarła w 1727 roku), żona Thomasa Gibson,

Dorothy Mortimer (Cromwell) (zmarła w 1681 roku), żona John Mortimer of Somerset,

John Cromwell (zmarła w 1714 roku),

Edith Gist (Cromwell) (zmarła w 1694 roku), żona kapitana Christopher Gist, Jr.,

Richard Cromwell (zmarł około 1686 roku),

William Clark Cromwell (zmarł w 1684 roku),

John Crowell (zmarła po 1684 roku).

Richard został mianowany Sędzią Pokoju w Hampshire i zasiadał w różnych lokalnych komitetach.

Kiedy w 1653 roku jego ojciec przyjął tytuł lorda protektora i stał się faktycznym jedynowładcą Anglii, Richard nie otrzymał żadnych godności (w przeciwieństwie do swojego młodszego brata, Henry'ego, który został m.in. Lordem Namiestnikiem Irlandii). Zasiadał jednak w obydwu Parlamentach doby Protektoratu. Kiedy wprowadzono dziedziczność funkcji lorda protektora, Oliver wyznaczył Richarda na swojego następcę. W czerwcu 1657 roku towarzyszył ojcu, gdy ten po raz drugi był powoływany na stanowisko lorda protektora. W lipcu został kanclerzem Uniwersytetu w Oksfordzie, a w grudniu został powołany do Rady Stanu.

Oliver Cromwell zmarł 3 września 1658 roku. Richard błyskawicznie zajął jego miejsce i od razu musiał zmierzyć się z poważnymi problemami. Pierwszym z nich była armia, która za Olivera Cromwella wywierała ogromny wpływ na rządy. Richard z kolei nie miał ani zdolności dowódczych, ani wojennego doświadczenia, ani autorytetu w armii. Drugim problemem były finanse państwa, którego dług sięgał 2 milionów funtów. Nowy Parlament zebrał się w listopadzie 1658 roku. Uznał on Richarda lordem protektorem, ale wypowiedział się przeciwko przewadze oficerów w rządzie. W kwietniu 1659 roku pod naciskiem armii Richard rozwiązał Parlament. 25 maja, kiedy Kadłubowy Parlament obiecał spłacić jego długi i wypłacać mu regularną pensję, Richard zrezygnował ze stanowiska lorda protektora.

Do lipca Richard mieszkał jeszcze w Whitehall Palace, ale naciskany przez Parlament (który stał się wtedy najwyższą władzą w Anglii) powrócił do Hursley. Z boku przyglądał się jak kraj pogrąża się w chaosie, a generałowie walczą o wpływy. Zimą 1659 roku otrzymał nawet propozycję powrotu na stanowisko lorda protektora, którą odrzucił. Pod koniec roku generał George Monck zajął Londyn. Większość urzędników uznała wówczas, że jedynym sposobem na powstrzymanie anarchii jest restauracja dynastii Stuartów. W 1660 roku na tron Anglii powrócił Karol II Stuart.

W lipcu 1660 roku Richard opuścił Anglię i udał się do Francji. W Anglii pozostawił żonę, której już nigdy nie zobaczył. Posługując się różnymi pseudonimami (najczęściej przedstawiał się jako "John Clarke") podróżował po całej Europie. Na przełomie 1680 i 1681 roku powrócił do Anglii i zamieszkał w Finchley w hrabstwie Middlesex. Zmarł w 1712 roku.


Żródła:

Richard Cromwell w "WikipediA"


Richard Cromwell w "Geneall" tłumaczenie: Bogdan Pietrzyk


Richard Cromwell w "Geni" tłumaczenie: Bogdan Pietrzyk