Filip IV "Piękny" Robertyng-Capet (urodzony w Fontainebleau, 8 między kwietniem a czerwcem 1268 roku, zmarł w Fontainebleau, 29 listopada 1314 roku) herb

Najstarszy syn Filipa III "Śmiałego" Robertyng-Capet, króla Francji i Izabeli Guilhemid-Sunifred z Urgel, córki Jakuba I "Konkwistadora, Zdobywcy" Guilhemid-Sunifred z Urgel, króla Aragonii.

Król Francji jako Filip IV od 5 października 1285 roku do 29 listopada 1314 roku, król jure uxoris Nawarry jako Filip I, hrabia jure uxoris Szampanii jako Filip I, de Brie jako Filip I i de Bigorre jako Filip I od 22 lipca 1274 roku (faktycznie od 16 sierpnia 1284 roku) do 2 kwietnia 1305 roku.

W Paryżu, w Katedrze Notre Dame 16 sierpnia 1284 roku poślubił Joannę I DeChampagne-Blois (urodzona w Bar-sur-Seine, Szampania, 14 stycznia 1273 roku, zmarła w Val-de-Marne, Vincennes, 2 kwietnia 1305 roku) królową Nawarry, hrabinę Szampanii, de Brie, de Bigorre, de Troyes, de Meaux, de Provins, wicehrabinę de Châteaudun, seniorkę de Montagu, de Montagne, de Vierzon, de Saumur, de Coucy, para Francji, córkę Henryka I "Grubego" DeChampagne-Blois, króla Nawarry, hrabiego Szampanii i Blanki Robertyng-Capet-Artois, regentki Nawarry i Szampanii, córki Roberta I Robertyng-Capet, hrabiego d'Artois.

Koronowany w Katedrze Notre-Dame de Reims 6 stycznia 1286 roku.

Od pierwszych lat na tronie zaangażował się w spór z królem Anglii Edwardem I o terytorium Akwitanii, którą zajął zbrojnie w roku 1293 oraz bogatej Flandrii, opanowanej w 1301 roku. W toku wojny z Anglia zdobył Bordeaux i Guyenne w 1294 roku, mimo to, zdobyte tereny zostały zwrócone Anglii, zgodnie z warunkami traktatu pokojowego podpisanego w Paryżu, 20 maja 1303 roku.

W 1287 roku spotkał się z Bar Saumą nestoriańskim mnichem i posłem władcy Ilchanatu, który próbował nawiązać przymierze z chrześcijańską Europą przeciwko muzułmanom w walce o panowanie na Bliskim Wschodzie.

W okresie panowania Filipa IV bardzo wzrosła rola i znaczenie Paryża. Miasto liczyło wtedy około 200 tysięcy mieszkańców i było największym w zachodniej Europie. Centrum administracyjne, z licznymi pałacami, znajdowało się na wyspie Cité na Sekwanie. Na jej prawym brzegu rozbudowała się dzielnica handlowa, na lewym dominowały budowle sakralne i Uniwersytet Paryski, który powstał w XII wiku jako jeden z pierwszych w Europie.

W 1302 roku po raz pierwszy zwołał Stany Generalne. Odmówił papieżowi Mikołajowi IV w 1290 roku udziału w krucjacie do Ziemi Świętej.

Nieustanne wojny, jakie prowadził Filip IV, wymagały wielkich pieniędzy. Zdobywał je wszelkimi sposobami, m.in. przez konfiskaty majątków lombardzkich bankierów i bogatej ludności żydowskiej, przez zamianę powinności lennych na świadczenia pieniężne oraz przez nałożenie specjalnego podatku na duchowieństwo. Gdy ponadto przejął sądownictwo nad duchownymi, papież Bonifacy VIII ogłosił zamiar ekskomunikowania go, do czego jednak nie doszło, wobec wojny domowej między możnymi w samym państwie papieskim i śmierci papieża w 1303 roku. Filip IV kazał wykopać zwłoki Bonifacego VIII i spalić go na stosie jako heretyka.

Następni papieże, szukając protekcji Filipa IV, ulegli jego naciskom i począwszy od Klemensa V przenieśli swą siedzibę z Rzymu do Awinionu na południu Francji. Było to równoważne z uzależnieniem papiestwa od państwa francuskiego aż do roku 1377.

Filip IV równie bezwzględnie rozprawił się z legendarnie bogatym rycerskim Zakonem Templariuszy, utworzonym w XII wieku w Jerozolimie. Gdy oskarżono ich o herezję, wytoczył im, jako zwierzchnik Królestwa Jerozolimy i za zgodą papieża Klemensa V, proces sądowy, w którego wyniku kilkudziesięciu braci zakonnych, z wielkim mistrzem Jakubem de Molay na czele, zostało - po torturach - spalonych na stosie. Po ogołoceniu skarbca majątek zakonu (w tym twierdza Temple w Paryżu) uległ konfiskacie na rzecz joannitów.

Filip IV "Piękny" zmarł 29 listopada 1314 roku, prawdopodobnie na skutek wylewu krwi do mózgu. Po nim panowało jeszcze trzech królów dynastii Kapetyngów (987-1328), wszyscy będący synami Filipa IV i Joanny I, królowej Nawarry: Ludwik X "Kłótliwy" (panował w latach 1314-1316), Filip V "Wysoki" (panował w latach 1316-1322) i Karol IV "Piękny" (panował w latach 1322-1328). Wszyscy mieli być jakoby ofiarą klątwy rzuconej ze stosu przez Jakuba de Molay. Córka Filipa IV - Izabela w 1308 roku poślubiła Edwarda II, króla Anglii.

Po nich nastała dynastia Walezjuszów (panowała w latach 1328-1589).

Pochowany w opactwie de Saint-Denis, a serce pochowano w opactwie w Poissy.


Żródła:

Filip IV Piękny w "Wikipedia" tłumaczenie: Bogdan Pietrzyk


PHILIPPE de France w "MedLands" tłumaczenie: Bogdan Pietrzyk


PHILIPPE de France w "MedLands" tłumaczenie: Bogdan Pietrzyk


Filipe IV, rei de França w "Geneall" tłumaczenie: Bogdan Pietrzyk