Karol IV Antoni Paskal Franciszek Ksawery Jan Nepomucen Józef January Serafin Diego Robertyng-Capet-Bourbon-Vendôme (urodzony w Portici w Królestwie Neapolu z 11 na 12 listopada 1748 roku, zmarł w Rzymie 20 stycznia 1819 roku) herb

Syn Karola III Robertyng-Capet-Bourbon-Vendôme króla Hiszpanii, księcia Parmy, króla Neapolu, Sycylii i Marii Amalii Wettin, córki Fryderyka Augusta II (Augusta III) Wettina króla Polski, wielkiego księcia Litwy, księcia-elektora Saksonii.

Książę Asturii od 10 sierpnia 1759 roku do 13 grudnia 1788 roku. Król Hiszpanii i Indii, wielki mistrz Zakonu Calatrava, wielki mistrz zakonu konstantyńskiego św. Jerzego i wielki mistrz zakonu Santiago oraz wielki mistrz zakonu Alcantara jako Karol IV, król Nawarry jako Karol VII od 14 grudnia 1788 roku do 19 marca 1808 roku i od 6 maja do abdykacji 6 maja 1808 roku, tytularny król Anglii jako Karol II od 14 grudnia 1766 roku do 19 stycznia 1819 roku.

W San Ildefonso 4 września 1765 roku poślubił Marię Ludwikę Robertyng-Capet-Bourbon-Vendôme-Spain-Parma (urodzona w Parmie 9 grudnia 1751 roku, zmarła w Rzymie 2 stycznia 1819 roku), córkę Filipa I Robertyng-Capet-Bourbon-Vendôme-Sapin księcia Parmy, Piacenzy, Guastally i Elżbiety Robertyng-Capet-Bourbon-Vendôme, córki Ludwika XV Robertyng-Capet-Bourbon-Vendôme króla Francji i Nawarry.

Kiedy został królem sprawy państwowe zostawił swojej żonie - Marii Ludwice Parmeńskiej i jej kochankowi - Manuelowi Godoy. Godoy'a darzył ogromną przyjaźnią do końca życia, mimo, że ten przywłaszczył sobie władzę i żonę Karola. Jedyną chyba poważną inicjatywą Karola było zwrócenie się do Inkwizycji o pomoc w rozprawieniu się z partią reformatorską, która chciała doprowadzić do liberalizacji w Hiszpanii po wybuchu rewolucji we Francji. W innych sprawach Karol zachowywał się biernie, zgadzał się na wszystko, a jego ulubionym zajęciem było polowanie. Głęboko wierzył w boskość i świętość swojej osoby. Uważał że bardzo ważne jest, aby wszyscy mieli go za potężnego władcę, mimo że de facto Francja traktowała Hiszpanię jako państwo podległe, a krajem tak naprawdę rządziła królowa i jej kochanek. Sytuacja ta odbijała się chociażby w polityce zagranicznej Hiszpanii - jako sojuszniczka Francji uczestniczyła w blokadzie kontynentalnej Anglii, ale z sojuszu wycofała się po bitwie pod Trafalgarem. Kiedy Napoleon Bonaparte pokonał Prusy w 1807 roku, Godoy powrócił do przymierza z Francją, ale Francja już nie traktowała serio Hiszpanii. Karol nie miał wpływu na żadną z tych decyzji, a Godoy stał się bardzo niepopularny wśród Hiszpanów.

W 1803 roku Karol przebył ospę, zaraził swoją córkę - Marię Ludwikę i zdymisjonował lekarza Francisca Javiera de Balmis.

Kiedy Karolowi powiedziano, że jego syn - Ferdynand spiskuje z Napoleonem przeciwko Godoyowi, stanął po stronie faworyta. Kiedy w Aranjuez w 1808 roku wybuchł bunt, Karol abdykował 19 marca, żeby chronić Godoya, który stał się więźniem. Tron przejął natychmiast Ferdynand, ale został obalony przez Napoleona, który w tym czasie miał w Hiszpanii 100 tysięcy żołnierzy. Karol schronił się we Francji, gdzie stał się więźniem cesarza. Na tronie Hiszpanii zasiadł brat Napoleona - Józef Bonaparte. Karol zaakceptował pensję, którą łaskawie dał mu cesarz, i spędził resztę życia razem z żoną i ukochanym ministrem. Zmarł w Rzymie z żalu po śmierci swojej żony - już po obaleniu Bonapartego. Pochowany w Escorial w Hiszpanii.

Panował w burzliwym czasie, okresie rewolucji francuskiej. W 1788 roku odziedziczył tron po swym ojcu Karolu III. Pozbawiony zdolności przywódczych, w 1792 roku powierzył rządy Manuelowi de Godoyowi. protegowanemu swej żony, Marii Ludwiki Burbońskiej. Przystąpienie do pierwszej koalicji antyfrancuskiej doprowadziło do inwazji wojsk francuskich w 1794 roku, i w konsekwencji czego Hiszpania została sprowadzona do rangi francuskiego satelity. Kiedy w 1807 roku Napoleon I ponownie zajął północną część Hiszpanii, Karol IV, stojąc w obliczu groźby zamachu stanu, usiłował zbiec do USA. Jednakże został zatrzymany i zmuszony do abdykacji przez zwolenników swego syna Ferdynanda w czerwcu 1808 roku. W maju tego samego roku cesarz Napoleon I odsunął od władzy zarówno Karola IV, jak i jego syna Ferdynanda VII, osadzając ich w więzieniu w Compiegne, a na hiszpańskim tronie posadził swego brata Józefa Bonaparte.


Żródła:

Karol IV Burbon "w Wikipedii"