DYNASTIA LUSIGNAN

Ród francuski wywodzący się z Poitou. Pierwszym znanym przedstawicielem rodu był Hugo I "Łowczy" (Veneur), żyjący w X wieku Lusignanowie od 1199 do 1309 roku panowali w wasalnym wobec Akwitanii hrab­stwie Marchii (Marche). Odegrali znaczącą rolę w cza­sie wypraw krzyżowych panowali w Królestwie Jerozolimskim (1186-1192 i 1197-1205), na Cyprze (1192-1489), a jedna z linii rodu rządziła Małą Arme­nią (Cylicją) w latach 1342-1344 i 1374-1375.

Od X wieku sprawowali godność seniorów miejscowości Lusignan. W XI wieku zostali też hrabiami La Marche i Angouleme (XIII wiek). Najbardziej znanymi władcami byli Hugo IX "Czarny", Hugo X "Czarny". Ich uczestnictwo w wyprawach krzyżowych doprowadziło do objęcia tronu królestwa Jerozolimskiego przez Gwidona de Lusignan i Amalryka II de Lusignan. W 1192 roku Gwidon de Lusignan odkupił od templariuszy Cypr. Od tego czasu do roku 1474 dynastia Lusignan rządziła tym państwem. Rządzili także krótko w Małej Armenii (w latach 1342-1375).

Politykę Lusignanów na terenie Francji charakteryzowało la­wirowanie między panującym w Anglii i dużej części Francji rodem Plantagenetów a starającymi się odzy­skać wpływy w swym królestwie Kapetyngarni. Spór między Hugonem IX a królem Anglii Janem "bez Zie­mi" (król Jan poślubił narzeczoną Hugona, Izabelę z Angouleme) doprowadził do interwencji króla Francji Filipa II Augusta i w konsekwencji do konfi­skaty lenn Plantagenetów na kontynencie. Lusigna­nowie nie pozostali jednak wierni Kapetyngom, ucze­stnicząc w buntach przeciw Ludwikowi VIII i Ludwikowi IX, uznając w końcu zwierzchnictwo królów Francji w 1242 roku. Największy rozgłos i korzy­ści przyniosły Lusignanom wyprawy krzyżowe. Dwóch przedstawicieli rodu zasiadało na tronie jero­zolimskim: Gwido I, syn Hugona VIII, w latach 1186-1187 (1192) oraz jego brat Almaryk II w latach 1197-1205 (wcześniej konetabl Królestwa Jerozolimskiego, w latach 1181-1194). Władza Gwidona była słaba, kontestowa­na przez wielu baronów, szczególnie po klęsce pod Ilattin w 1187 roku poniesionej z rąk Saladyna. Pozbawiony tronu jerozolimskiego Gwido I przy pomocy króla Anglii Ryszarda "Lwie Serce" odkupił Cypr od zakonu templariuszy i zapoczątkował tam panowanie Lusignanów, zakończone w 1498 roku sprzedaniem wyspy Wenecjanom przez ostatnią dziedziczkę Katarzynę Cornaro, wdowę po Jakubie III. Brat Gwidona, Almaryk II, panujący zarówno na Cyprze, jak i w Króle­stwie Jerozolimskim, był postacią wybitniejszą. Za­pewnił bezpieczeństwo Królestwu Jerozolimskiemu ze strony Egiptu i stworzył podstawy ustroju króle­stwa Cypru. Lusignanowie jako królowie cypryjscy niejednokrotnie jeszcze angażowali się w wojny w Lewancie (Hugo III w latach 1269-1284 używał tytułu króla jerozolimskiego). Po upadku Akki Cypr pozo­stał najbardziej wysuniętym na Wschód królestwem chrześcijaństwa zachodniego, a jego królowie nosili tytuł królów jerozolimskich. Panujący w latach 1359-1369 na Cyprze Piotr I w trakcie przygotowań do nowej krucjaty przybył nawet w 1364 roku do Polski na słynny zjazd w Krakowie.


Żródła:

"Słownik dynastii Europy" - pod redakcją Józefa Dobosza i Macieja Serwańskiego