Jan V de Foix-Grailly (urodzony w Étampes, w 1450 roku, zmarł 5 listopada 1500 roku) herb

Trzeci syn Gastona IV de Foix-Grailly, XV hrabiego de Foix i Eleonora I Trastámara (Robertyng-Bourgogne-de Mâcon-d'Aragona), królowej de jure uxoris Nawarry, córki Jana II Trastámara (Robertyng-Bourgogne-de Mâcon-d'Aragona), króla Aragoni, Sycylii, Sardynii, Walencji i Majorki, hrabiego Barcelony, hrabia de Besalú, de Pallars Jussa, d'Urgell i de Cerdagne, hrabiego de Roussillon, króla de jure uxoris Nawarry, króla Nawarry, władcy Genui i Blanki I Robertyng-Capet-d'Évreux, wicekrólowej Sycylii, królowej Nawarry, księżnej de Nemours i hrabiny d'Evreux.

Wicehrabia Narbonne od 1468 roku do 5 listopada 1500 roku, hrabia Étampes i de Pardiac od 1478 roku do 5 listopada 1500 roku. Gubernator Mediolanu od 1496 roku do 1497 roku, gubernator Dauphiné od 1497 roku do 5 listopada 1500 roku. Tytularny król Nawarry od 30 stycznia 1483 roku do 1497 roku.

8 września 1476 roku poślubił Marii Robertyng-Capet-Valois-d'Orleans-Angloulęme (urodzona w Château de Blois, Loir-et-Cher, 19 grudnia 1457 roku, zmarła w Mazeres, Ariege, w 1493 roku), córkę Karola I Robertyng-Capet-Valois-d'Orleans, księcia Orleanu, Mediolanu, Valois, hrabiego Blois, Pawii i Beaumont, seniora de Ast i de Coucy i Marii von der Mark de Cléves, córki Adolfa II (IV) von der Mark, księcia de Cléves.

Jan otrzymał wicehrabstwo Narbonne od swego ojca w 1468 roku. Wcześniej był namiestnikiem króla Ludwika XI w Roussillon. Utrzymywał dobre stosunki z dwoma królami Francji - Ludwikiem XI oraz Ludwikiem XII. Zanim ten drugi został królem, Jan poślubił w 1476 roku jego siostrę - Marię Orleańską. Z tego małżeństwa pochodziła dwójka dzieci.

Dwa lata po ślubie otrzymał od Ludwika XI hrabstwo Etampes. W 1494 roku uczestniczył we włoskiej wyprawie wojennej króla Karola VIII, która miała na celu przywrócenie francuskiej zwierzchności nad południowymi Włochami oraz Sycylią.

Po śmierci swego bratanka Franciszka Febusa w 1483 roku, Jan, jako najstarszy męski potomek królów Nawarry, rozpoczął starania o zdobycie władzy w tym państwie. Rywalizował z siostrą i dziedziczką Febusa, Katarzyną. Mimo że w Nawarrze nigdy nie zostało wprowadzone prawo salickie, które blokowało kobietom drogę do dziedziczenia ziem, to i tak hrabia Narbonne miał tam wielu zwolenników. Ta rywalizacja doprowadziła do wojny domowej, która zakończyła się w 1497 roku zwycięstwem Katarzyny. Jan musiał zrezygnować ze swych roszczeń. Trzy lata później zmarł w swych posiadłościach w Etampes.


Żródła:

Jan de Foix, wicehrabia Narbonne w "Wikipedia" tłumaczenie: Bogdan Pietrzyk