Otto IV Welf (urodzony w Brunszwiku w 1175 lub 1176 roku, zmarł w Hartzburgu 18 maja 1218 roku) herb

Syn Henryka "Lwa" Welfa księcia brunszwickiego i Matyldy Plantagenet (Gâtinais-Anjou), córki Anglii Henryka II Plantagenet (Gâtinais-Anjou) króla Anglii, księcia Akwitanii

Hrabia Poitiers od 1196 roku. Antykról niemiecki od 9 czerwca 1198 roku do 1208 roku, książę Szwabii od 1208 roku do 1212 roku i król niemiecki od 11 listopada 1208 roku do 18 maja 1218 roku, cesarz rzymsko-niemiecki od 4 października 1209 roku do 18 maja 1218 roku.

23 lipca 1212 roku w Nordhausen poślubił Beatrycze Hohenstaufen (urodzona w maju 1198 roku, zmarła 11 sierpnia 1212 roku), córkę Filipa Hohenstaufen księcia Szwabskiego i Ireny Angeliny, córki Izaaka II Angelosa cesarza bizantyjskiego. 19 maja 1214 roku w Akwizgranie poślubił Marię z Louvain Brabancką (urodzona około 1190 roku, zmarła najpóźniej 9 marca 1260 roku lub w maju 1260 roku), córkę Henryka I z Louvain księcia Brabancji i Matyldy Baudemont-Vaudemont-Boulogne, córki Mateusza Baudemont-Vaudemont-Boulogne, hrabiego de Boulogne-sur-Mer.

Pochodził z rodu Welfów. Od najmłodszych lat jego ojciec przygotowywał go do walki o cesarską koronę. Wychował się na dworze dziadka Henryka II. Brał udział w wyprawach wojennych Ryszarda "Lwie Serce". Kiedy Ryszard został królem w 1189 roku próbował uhonorować Ottona tytułem hrabiego Yorku lub też, poprzez małżeństwo, wprowadzić go na tron Szkocji. W 1196 roku nadał mu tytuł hrabiego Poitiers.

Rywal rodu Hohenstaufów, jego panowanie związane było z zabiegami papiestwa o uzyskanie kontroli nad Świętym Cesarstwem Rzymskim. W 1198 roku pod wpływem polityki bogatych mieszczan i króla Anglii uzyskał poparcie części baronów niemieckich i sięgnął po tron w Rzeszy po śmierci Henryka VI. 9 czerwca 1198 roku został okrzyknięty królem w Kolonii przez książąt północnoniemieckich. Następnie zajął Akwizgran i został koronowany przez arcybiskupa Kolonii Adolfa 12 lipca. Koronacji dokonano fałszywymi regaliami, gdyż prawdziwe znajdowały się w rękach Staufów.

Po śmierci Henryka VI doszło w Niemczech do podwójnego wyboru. 8 marca 1198 roku wybrano w Miihlausen w Turyngii na króla Hohenstaufa Filipa Szwabskiego. Wroga zaś wobec Hohenstaufów mniejszość 9 czerwca 1198 roku wyniosła na tron z inicjatywy Adolfa arcybiskupa Kolonii, Ottona Brunszwickiego, trzeciego syna Henryka "Lwa" Welfa. Następstwem tego nieszczęsnego wyboru była wojna domowa. 9 lipca 1198 roku w Akwizgranie Otton IV Welf został koronowany na antykróla Niemiec.

Arcybiskup Kolonii Adolf, wedle starej tradycji powołany do dokonywania obrzędu koronacji, oraz jego stronnicy znad dolnego Renu, powodowani po części niechęcią do Staufów, przede wszystkim jednak z przyczyn więzi gospodarczych łączących region Kolonii z Anglią, wysunęli kandydaturę do tronu Ottona brunszwickiego, trzeciego w kolejności syna Henryka "Lwa", siostrzeńca króla angielskiego Ryszarda "Lwie Serce". Wychowany na dworze angielskim, od angielskiego króla otrzymał tytuł hrabiego Poitou. Dlatego wielu widziało w nim raczej Anglika niż Niemca. Niemniej 9 lipca 1198 roku we właściwym miejscu, czyli w Akwizgranie, właściwy biskup koronacyjny Adolf z Kolonii włożył na jego skronie nieprawdziwą koronę, bowiem insygnia koronacyjne Rzeszy wraz ze skarbcem Henryka VI znajdowały się w posiadaniu Staufów na zamku w Trifels.

Stojący teraz na czele rodu Staufów brat zmarłego cesarza Filip Szwabski, po powrocie do Niemiec zaczął sondować szanse Fryderyka Rogera jako prawowitego dziedzica niemieckiego tronu. Okazało się, że nawet dla zwolenników rodziny Hohenstaufów był Fryderyk, związany z włoskim południem, postacią nader odległą i mało realną. Nie mając przekonania do kandydatury małoletniego Fryderyka, nie chciano równocześnie przystać na regencję samego Filipa. W końcu Filip Szwabski zdecydował się wysunąć swoją kandydaturę. Pojawiła się również kandydatura Bertolda z Zahringenu, co dodatkowo zaciemniło sytuację. Uporczywe zabiegi Filipa doprowadziły do jego podwójnego wyboru w pierwszej dekadzie marca 1198 r. na władcę Rzeszy Niemieckiej. Wyboru dokonali książęta środkowo- i południowoniemieccy. Przeciwny Staufom obóz welficki, głównie książęta północnoniemieccy i część episkopatu Niemiec z arcybiskupem Kolonii Adolfem z Alteny na czele, wybrał 9 czerwca 1198 r. na króla „rzymskiego'' syna Henryka Lwa, Ottona z Brunszwiku, jako Ottona IV, rozporządzającego praktycznie nieznacznymi majętnościami w Saksonii (Brunszwik).

Obaj królowie zwrócili się do papieża Innocentego III, który w maju 1199 roku zaapelował do książąt niemieckich, by zadbali o pojednanie. Na konsystorzu papież powołał się na to, i ta decyzja w tej sprawie w zasadzie należy do niego, ponieważ to papież. przeniósł cesarstwo ze Wschodu na Zachód. Na przełomie 1200-1201 opowiadał się papież za Ottonem. Mimo to coraz bardziej wzrastała liczba zwolenników Filipa w Niemczech. W 1204 roku książęta odstąpili od Ottona, w 1207 roku odwrócił się od Ottona także papież. Kiedy 21 czerwca 1208 roku Filip został zamordowany, jednogłośnie 11 listopada 1208 roku we Frankfurcie wybrano, królem Ottona IV. 4 października 1209 roku w bazylice św. Piotra w Rzymie Ottona ukoronowano na cesarza. Po sporach między Innocentym i Ottonem i po daremnych próbach porozumienia papież 18 listopada 1210 roku ekskomunikował Ottona. We wrześniu 1211 roku nakłonił papież książąt niemieckich zgromadzonych w Norymberdze do wyboru na króla Niemiec młodego Fryderyka z Sycylii.

Elekcja Ottona i jego koronacja wywołała wojnę domową z pretendującym do schedy po zmarłym bracie i wybranym wcześniej przez stronnictwo Staufów królem Filipem Szwabskim. Ażeby zażegnać spór i dwukrólewie Otton IV zwrócił się o pomoc do papieża Innocentego III. W 1201 roku w Neuss zagwarantowawszy przywileje kościoła uzyskał od papieża pełne poparcie. Nie udało mu się jednak pokonać opozycji wewnątrzpaństwowej. 27 lipca 1206 roku pokonany w bitwie pod Wassenbergiem zmuszony został do abdykacji. W zamian za zrzeczenie się praw do tronu miał uzyskać księstwo Szwabii i rękę córki Filipa Szwabskiego, Beatrycze Hohenstauf. Nagła śmierć Filipa Szwabskiego uratowała jego pozycję.

11 listopada 1208 roku we Frankfurcie powtórnie został wybrany królem niemieckim. W 1209 roku Otto IV udał się do Włoch i 4 października został w Rzymie koronowany na cesarza przez papieża Innocentego. Przygotowywał wyprawę celem podbicia Sycylii. Próbując ograniczyć władzę papieską popadł w konflikt z Innocentym III, który w 1210 roku go ekskomunikował. W Rzeszy wybuchła kolejna wojna domowa Niemieccy możni wybrali królem Fryderyka II. Nie mogąc ogarnąć chaosu w Niemczech Otton IV zwrócił się o pomoc w zorganizowaniu koalicji do króla Anglii, Jana "bez Ziemi". Przeciwko temu sojuszowi wystąpił król Francji Filip II August, który wmieszał się w sprawy sukcesji w Niemczech i wypowiedział wojnę cesarzowi. W 1214 roku doszło bitwy pod Bouvines, która przypieczętowała klęskę polityczną Ottona IV. Straciwszy szansę na odzyskanie władzy w Rzeszy Otto IV wycofał się do swoich brunszwickich posiadłości.

Zmarł w Hartzburgu. Pochowany został w katedrze w Brunszwiku.

Z małżeństwa z Beatryczą Hohenstaufen nie miał dzieci. Również z małżeństwa z Marią Brabancka nie miał dzieci.


Żródła:

Otto IV z Brunszwiku w "Wikipedii"


"Leksykon papieży" - Rudolf Fischer-Wollpert.


OTTON IV WELF w "Władcy Niemiec"