Wilhelm IX "Trubadur" Mérovingienne-Guilhemide-Ramnulfids z Poitiers-Poitou (urodzony 22 października 1071 roku, zmarł 10 lutego 1126 roku) herb

Syn Wilhelma VIII Mérovingienne-Guilhemide-Ramnulfids z Poitiers-Poitou, księcia Akwitanii, hrabiego Poitiers i Hildegardy Robertyn-Capet-Bourgogne, córki Roberta I Robertyn-Capet-Bourgogne, księcia Burgundii.

Książe Akwitanii i Gaskonii jako Wilhelm IX, hrabia Poitiers jako Guilhem VII od 25 września 1086 roku do 10 lutego 1127 roku, hrabia Tuluzy jako Guilhem I od 1109 roku do 1117 roku.

W 1088 roku ożenił się z (rozwiódł się w 1191 roku) Ermengardą Plantagenet (Gâtinais-Anjou) Andegaweńską (urodzona około 1067 roku, zmarła w Redon 1 czerwca 1146 roku), córką Fulka IV Plantagenet (Gâtinais-Anjou) hrabiego Andegawenii i Hildegardy de Beaugency, córki Lancelina II, seniora de Beaugency. W 1094 roku ożenił się z (rozwiódł się w 1115 roku) Fillipą Matyldą (Mahaut-Philippa) Mérovingienne-Guilhemide-Raimondine-Fredelon de Rouergue z Tuluzy (urodzona około 1073 roku, zmarła 28 listopada 1118 roku), hrabina Tuluzy, córką Wilhelma IV Mérovingienne-Guilhemide-Raimondine-Fredelon de Rouergue, hrabiego Tuluzy i Emmy de Conteville, córki Roberta de Conteville, hrabiego de Mortain.

Wilhelm IX Akwitański uważany jest za pierwszego historycznego trubadura, gdyż jako pierwszy odważył się prezentować swe dzieła szerszej publiczności. Był człowiekiem butnym, miłującym wojnę. Miewał zatargi z Kościołem, nader często podlegał ekskomunikom.

Narodziny Wilhelma były wielkim świętem na akwitańskim dworze. Radość zepsuło nieco stanowisko papiestwa, które nie uznawało dwóch wcześniejszych rozwodów Wilhelma VIII. Dopiero pielgrzymka księcia do Rzymu doprowadziła to tego, że Kościół uznał dziecko Wilhelma i Hildegardy za poczęte w legalnym związku małżeńskim.

Wilhelm IX odziedziczył Akwitanię w wieku 15 lat. W w wieku 17 lat, ożenił się z Ermengardą Andegaweńską, córką hrabiego Andegawenii Fulka IV. Ermengarda była niezwykle piękna i wykształcona, ale cierpiała na zaburzenia psychiczne. Po kolejnej z kłótni z mężem udała się do klasztoru i przywdziała habit, a to oznaczało oczywiście, że para nie będzie miała dzieci. Wilhelm wreszcie odesłał żonę do jej ojca i sam rozwiązał to małżeństwo w 1091 roku.

W 1094 roku po raz drugi, z ożenił się z Filipą z Tuluzy), córką i następczynią Wilhelma IV, hrabiego Tuluzy. Filipa jednak została zdetronizowana przez swojego wuja - Rajmunda IV.

Jego długoletnią kochanką była Maubergeonne"La Dangerosa" de L'Isle-Bouchard (z włoskiego niebezpieczna). Wilhelm nawet zaaranżował małżeństwo Wilhelma X (swojego najstarszego syna) i Aénor (Anor) de Châtellerault (córki La Dangerosy i jej męża Emeryka (Aymeric), wicehrabiego Chatellerault). Najstarszym dzieckiem pary była Eleonora, późniejsza królowa Francji i Anglii.

Wilhelm był dwukrotnie ekskomunikowany. Pierwszy raz w 1114 roku za naruszanie kościelnych przywilejów podatkowych. W odpowiedzi Wilhelm zagroził biskupowi Poitiers śmiercią, jeśli ten nie udzieli mu absolucji. Zaskoczony biskup, który właśnie był w trakcie czytania roty ekskomuniki, zaczął przepraszać. Wilhelm poczuł się usatysfakcjonowany i wypuścił biskupa, który wówczas po cichu dokończył rotę, po czym nadstawił księciu szyję i poprosił, aby zadał cios. Wilhelm zastanawiał się przez chwilę, po czym schował miecz do pochwy i rzekł: "Nie miłuję Cię tak bardzo, aby wysłać Cię do Raju".

Druga ekskomunika była związany z porwaniem "La Dangerosy", żony książęcego wasala Aimery'ego I de Rochefoucauld, wicehrabiego de Châtellerault. Wilhelm umieścił ją w wieży Maubergeonne na swoim zamku w Poitiers. Jak napisał kronikarz Wilhelm z Malmesbury książę namalował portret kochanki na swojej tarczy.

Kiedy księżna Filipa wróciła do Poitiers z Tuluzy odkryła, że w jej pałacu mieszka inna kobieta. Poprosiła o wsparcie swoich przyjaciół na dworze oraz Kościół. Nikt z możnych nie chciał jednak wystąpił przeciwko swojemu suwerenowi, a kiedy legat papieski Giraud (który był łysy) przekazał Wilhelmowi skargę żony i zażądał od niego odesłania "La Dangerosy" Wilhelm odpowiedział: Prędzej Ci włosy wyrosną na głowie, niż oddalę od siebie wicehrabinę.

Upokorzona księżna Filipa zdecydowała się w 1116 roku wstąpić do klasztoru w Fontevraud, tego samego, do którego wcześniej udała się pierwsza żona Wilhelma, Ermengarda. Filipa nie przebywała długo za furtą klasztorną. Zmarła już 28 listopada 1118 roku.

Relacje Wilhelma z jego najstarszym synem (również Wilhelmem) także były nie najlepsze. Młodszy Wilhelm zbuntował się nawet przeciw ojcu. Później jednak relacje ojca z synem uległy poprawie. Stało się to małżeństwie młodszego Wilhelma z Eleonorą de Châtellerault, córką "La Dangerosy". Ślub odbył się w 1121 roku.

Wilhelm IX został ponownie przyjęty na łono Kościoła około 1120 roku po uczynieniu hojnych darowizn. W tym czasie na książęcy dwór powróciła pierwsza żona Wilhelma, Ermengarda, i domagała się uznania jej tytułu księżnej Akwitanii. W październiku 1119 roku pojawiła się nagle na synodzie w Reims i zażądała od papieża Kaliksta II ekskomunikowania jej męża, usunięcia "La Dangerosy" z pałacu i przywrócenia jej książęcego tytuły. Papież unikał spotkania z Ermengardą, która opuściła w końcu Reims, ale przez następne lata działała przeciwko akwitańskiemu księciu.

W 1122 roku Wilhelm ostatecznie utracił Tuluzę na rzecz Alfonsa-Jordana, syna Rajmunda IV. Wilhelm nie podjął próby odzyskania hrabstwa.

W 1095 roku Wilhelm poprosił papieża Urbana II aby spędził na jego dworze święta Bożego Narodzenia. Podczas pobytu na akwitańskim dworze Urban próbował nakłonić Wilhelma, aby ten przyjął krzyż i ruszył na wyprawę krzyżową. Wilhelm był jednak bardziej zainteresowany wykorzystaniem nieobecności Rajmunda IV z Tuluzy, swojego rywala do hrabstwa Tuluzy. W 1098 roku zdobył nawet miasto, za co zagrożono mu ekskomuniką. Po części aby odzyskać poparcie Kościoła, po części z żądzy przygód, Wilhelm dołączył do trzeciej fali I krucjaty, która wyruszyła na Wschód w 1101 roku. Przed wyruszeniem na wyprawę zwrócił Tuluzę synowi Rajmunda, Bertrandowi.

Wilhelm był jednym z dowódców trzeciej armii krzyżowców, razem z Hugonem de Vermandois i księciem bawarskim Welfem I. Armia krzyżowców po drodze do Konstantynopola plądrowała terytorium cesarstwa bizantyjskiego, co spowodowało, że cesarz Aleksy I Komnen wysłał przeciw nim zaciężnych Pieczyngów. Doszło to starć, jednak Wilhelm i Welf zdołali uspokoić swoją armię. Po krótkim pobycie w Konstantynopolu krzyżowcy ruszyli dalej w głąb Azji Mniejszej, docierając we wrześniu do Heraklei. Tam armia krzyżowa wpadła w zasadzkę sułtana Kilidż Arslana I i poniosła ciężką klęskę. Hugo zmarł z ran, a Wilhelmowi i Welfowi udało się przeżyć i uciec z resztkami armii (kronikarz Oderyk Vitalis pisze, że książę dotarł do Antiochii tylko z sześcioma towarzyszami). Wilhelm przybył do Ziemi Świętej i pozostał tam do 1102 roku.

Pod koniec życia Wilhelm wspierał zbrojnie władców Kastylii w ich walkach z Maurami. Podczas walk z Maurami z Kordowy Wilhelm otrzymał kwarcową wazę, którą odziedziczyła później wnuczka księcia Eleonora i przekazała ją jako prezent ślubny swojemu pierwszemu mężowi, Ludwikowi Francuskiemu.

Wilhelm Akwitański przeszedł do historii jako pierwszy znany trubadur. Do naszych czasów przetrwało 11 jego pieśni na różne tematy - miłość, kobiety, własne podboje miłosne lub też sytuacja polityczna.

Wilhelm zmarł 10 lutego 1126 roku w wieku 55 lat po krótkiej chorobie. Jego następcą został jego najstarszy syn, Wilhelm X.

Wilhalm IX i Filippa z Tuluzy mieli razem siedmioro dzieci, m.in:

Wilhelm X "Świętego", księcia Akwitanii,

Agnieszkę, żonę najpierw Aimeryka V, wicehrabiego Thouars, a później Ramira II "Mnicha", króla Aragonii,

Henryk, opat w Cluny,

Rajmund z Poitiers, księcia Antiochii,

Wilhelm, hrabia Valentinois.


Żródła:

Wilhelm IX Trubadur w "WikipediA"


Guillaume IX le Troubadour w "Geneall" tłumaczenie: Bogdan Pietrzyk


GUILLAUME d'Aquitaine w "MedLands" tłumaczenie: Bogdan Pietrzyk